02 Şubat 2007

tüketici misin, pazarlamacı mı yoksa dokmuz mu?

Uzay Tacirlerinin ciltli ilk baskısı

Hindüstrinin hakim olduğu dünyada başkaca bir rolünüz yok. Ya tüketiyor ya pazarlıyor ya da gizlice protesto ediyorsunuz. Bu dünyada aleni protestolara yer yok. Pazarlamacılar çevreci dokmuzları sevmiyorlar, tüketicilerin de onlara inanmasını istemiyorlar ve bunu sağlamak için ellerinden geleni yapıyorlar.


Mitch pazarlamacılardan, metin yazarı... Kendisi bir "yıldız sınıfı", düşük haneli bir sosyal güvenlik numarası, azar azar da olsa kullanabildiği temiz suyu, eşinin yenilemeye yanaşmadığı sözleşmeli bir evliliği var. Dünyayı iki reklam şirketi yönetiyor: Fowler Schoken A.Ş. ve Taunton. Aralarındaki çekişme kan davasına kadar varıyor, yüzlerce tükettirme uzmanı bu kan davalarında hayatını yitiriyor. Ama kan davası açıklanmadan öldürmek yasak! Yoksa beyninizi yakarlar.

Fowler'ın "Venüs Projesi"ni Taunton'dan çalmasıyla başlayan olaylar Mitch'in sosyal güvenlik numarasının uzamasına, dokmuzlar için metin yazarlığı yapmaya başlamasına, cüce bir astronotun sekse doymasına kadar uzanıyor.

Tüm bu olaylar şekillenirken iki ayrı yazarın beraber yazdığı kitapta ne anlatımda ne de akışta bir kopukluğa rastlıyoruz. Kitap eleştirisine inat kendini öyle iyi pazarlıyor ki sizi diğer tüm aktivitelerinizden mahrum bırakıyor.

Uzay Tacirleri (The Space Merchants), F. Pohl ve C.M. Kornbluth'un 1952'deki verilerle ve görülerle kapitalist ve tüketen toplumun varacağı dünyayı yorumlayışı. O toplumda şaire yer yok...

"...

Tildy Mathis adında bir kızla tanıştıracağım seni. O, şair olduğunu bilmiyor: kendini patronu adına çalışan bir metin yazarı zannediyor. Sakın onu bu duruma uyandırayım deme. Mutsuz olabilir. Reklamcılığın doğuşundan önce olsaydı Keats'e benzer bir şeyler yazardı herhalde. Aradaki bağlantı çok açık. Reklamcılık yükselmeye başlayınca lirik şiir inişe geçti. Duygulandıran, harekete geçirip şarkı söylettiren kelimeleri biraraya getirebilme becerisine sahip o kadar çok insan türedi ki. Bu becereyi reklamcılıkta kullanarak bol bol para kazanmak mümkün olunca lirik şiir çapulculara kaldı; bunlar da dikkat çekmek için yırtınmak, eksantriklik yapıp rekabet etmek zorundaydı.

..."

Son söz: Venüz bizimdir bizim kalacak!

Kitabına uydurulan: Uzay Tacirleri, F. Pohl - C.M. Kornbluth
Özgün adı: The Space Merchants, 1952
Çeviren: Fatma Taşkent
Birinci basım: Şubat 1996, Metis

Hiç yorum yok: